Konsekwencje niewnoszenia opłat za korzystanie ze środowiska
Aktualne przepisy prawa w zakresie ochrony środowiska naturalnego, zawarte w Prawie ochrony środowiska i ustawie o odpadach oraz aktach prawnych związanych z tymi ustawami i przepisach szczególnych "zmuszają" przy pomocy czynników ekonomicznych każdy podmiot zobowiązany do wnoszenia opłat z tytułu korzystania ze środowiska do regulacji stanu prawnego. Służą temu:
- zwyżki opłat za "powietrze", "wodę" i "ścieki" z tytułu braku odpowiednich pozwoleń w wysokości 100 % należnej opłaty
- podwyższone opłaty za "odpady", zarówno za składowanie jak i magazynowanie bez odpowiednich decyzji, składowanie w miejscach na ten cel nie przeznaczonych oraz pozbycie się odpadów niezgodne z przepisami prawa - naliczane za każdą dobę składowania (magazynowania)
- odsetki z tytułu zaległości we wnoszeniu opłat za korzystanie ze środowiska
- delegacja ustawowa Prawa ochrony środowiska do przepisów działu III ustawy Ordynacja podatkowa w zakresie ponoszenia opłat oraz administracyjnych kar pieniężnych
- możliwość egzekwowania opłat za korzystanie ze środowiska do pięciu lat wstecz razem ze wszystkimi zwyżkami i należnymi odsetkami przez marszałka województwa
- administracyjne kary pieniężne wymierzane w drodze decyzji przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska za przekroczenia określonych w pozwoleniach wartości dopuszczalnych w zakresie korzystania ze środowiska oraz naruszenie warunków decyzji, w tym także za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska
Ilustracją skali ryzyka jest wyliczenie, ze zakład, który powinien wnosić opłaty za korzystanie ze środowiska w wysokości 1000,- zł rocznie, jeżeli nie wnosił żadnych opłat od 2000r. i nie posiada odpowiednich decyzji i pozwoleń, po kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska może być na początek 2005r. winien marszałkowi województwa zamiast 5000,- zł za lata 1999-2004 sumę do 35 000.- zł (opłaty + zwyżki + odsetki).
W tej sytuacji najlepszą radą praktyczną jest przede wszystkim jak najszybsza regulacja stanu prawnego i uzyskanie, jeżeli przepisy tego wymagają:
- pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza
- pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód powierzchniowych lub podziemnych
- pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi
pozwolenia na wytwarzania odpadów lub decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi oraz/lub przedłożenia informacji o wytwarzanych odpadach oraz sposobach gospodarowania wytworzonymi odpadami - lub pozwolenia zintegrowanego (obejmującego powyższe zezwolenia)
W szczególności dotyczy to małych i średnich zakładów i przedsiębiorstw, ale również warsztatów produkcyjnych i naprawczych, warsztatów rzemieślniczych, stacji obsługowych, stacji paliw itp., które pomijały do tej pory obowiązki wynikające z opłat za korzystanie ze środowiska, a także obiektów służby zdrowia, szkół, rolnictwa i in.
- przedsiębiorca w rozumieniu ustawy Prawo działalności gospodarczej
- osoba prowadząca działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego
- osoby wykonujące zawód medyczny w ramach indywidualnej praktyki lub indywidualnej specjalistycznej praktyki
- jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą
- osoba fizyczna korzystająca ze środowiska w zakresie , w jakim korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia
Naliczenie i wniesienie opłat za korzytanie ze środowiska jest w zasadzie nieuniknione.
Proponuje się przed naliczeniem opłaty za korzystanie ze środowiska rozeznać możliwość odstąpienia od naliczenia odsetek i niezależnie od wyników wstępnych rozmów wystąpić pisemnie o nienaliczanie odsetek z tytułu niezapłaconych w terminie należności. Oczywiście wniosek taki musi być uzasadniony.


